Joke Renneboog, Vincent Latré, Emma Latré en Guustje

…legde ik vorige zaterdag mijn generiek examen voor niveau A af bij Selor om in de wervingsreserve terecht te komen om statutair te worden (als ik ooit het geluk heb dat mijn functie statutair vacant wordt verklaard natuurlijk).

Selor was gelukkig zeer flexibel. Bij inschrijving kreeg ik namelijk 5 juni toegewezen als examendatum maar omdat op die dag de kans toch wel zeer groot was dat ik al met een kleintje zou rondlopen, vroeg ik of ik mijn examen mocht verleggen. Geen probleem dus. Ik kreeg twee datums: eentje bij de eerste groep op 22 mei voor het geval ik nog niet bevallen was, en eentje bij de laatste groep op 9 juni. Gelukkig liet baby dus wat op zich wachten en ben ik al van dat examen verlost.

Voor ambtenaren is het tegenwoordig nog altijd zeer belangrijk om statutair te worden. De belangrijkste reden is natuurlijk het pensioen. Als contractueel ligt dat namelijk een pak lager dan bij statutairen en tegenover werknemers uit de privé hebben we nog zelfs geen groepsverzekering die wat kan aanvullen.

Tijdens deze campagneperiode is ook het ambtenarenpensioen inzet van de verkiezingen. sp.a wil namelijk ook voor de contractuele ambtenaren de link tussen bijdragen en pensioen in het wettelijk stelsel versterken. Contractuele ambtenaren zullen dan eindelijk ook toegang krijgen tot een aanvullende pensioencomponent. Op die manier kan snel de onrechtvaardigheid tussen het pensioen van statutaire en contractuele ambtenaren weggewerkt worden.

Het ambtenarenpensioen voor contractuelen kan gewoon geïntegreerd worden in het vernieuwde twee-componenten stelsel (zie ook deze post) van ons Pensioenplan.

In deze post beloofde ik om nog eens duidelijk te stellen vanwaar die 200 euro extra pensioen komt die sp.a tijdens deze verkiezingen in de strijd heeft gegooid. Bij deze:

Deze verkiezingsbelofte is haalbaar omdat we eigenlijk met de huidige pensioenbonus al halfweg die belofte zijn: wie tot 65 werkt kan zijn pensioen tot 150 euro bruto per maand verhogen. Als iedereen bovendien effectief tot 65 werkt, sparen we zoveel uit aan werkloosheidsuitkeringen voor ouderen en brugpensioen en genereren we ook nog eens zoveel sociale bijdragen dat die 200 euro nog een onderschatting is van de mogelijkheden.

Maar dit staat nog los van ons Pensioenplan waarin een herorganisatie van de opbouw van pensioenrechten centraal staat. Wij hebben een plan om aan jongere generaties en de hogere inkomens een perspectief te bieden binnen het wettelijk stelsel. Pensioen belangt ons immers allemaal aan (zie ook deze post).

Dit hoeft op zich niet meer te kosten dan het huidige stelsel. We willen immers een sterke stimulans en beloning inbouwen voor werk. Mits forse investeringen in de vernieuwing van de arbeidsorganisatie zal dit leiden tot een gevoelige verlenging van de loopbaan, en dus meer inkomsten en minder uitgaven voor de sociale zekerheid.

We doen dat via de tweede component in de eerste pijler: we veralgemenen een voordeel dat tot nu toe ongelijk, onduidelijk, onbegrijpelijk en risicovol was (de huidige tweede pijler), door voor iedereen een transparante individuele pensioenopbouw te organiseren, zonder risico.

Concreet wordt dit dus:

Wie twintig jaar bijdraagt in de tweede component van de eerste pijler, aan 2 procent van het bruto jaarinkomen, kan netto 50 euro tot 100 euro extra pensioen opbouwen voor een bruto jaarinkomen van, respectievelijk, 20.000 euro tot 60.000 euro. Voor diezelfde inkomens, maar met een loopbaan van 40 jaar, kan het netto extra pensioen tussen 110 euro en 220 euro bedragen. Dus hoeveel pensioen u erbij krijgt, hangt af van hoeveel u extra hebt bijgedragen, zoals dat in de huidige tweede pijler het geval is.

Zegt Geert gisteren op Twitter naar aanleiding van mijn post over het brugpensioen:

Oudere werknemers worden niet geculpabiliseerd. Het zijn de ‘te jonge’ werknemers die op brugpensioen gaan.

Bij de Vlaamse overheid spreekt men van “ervaren werknemers” vanaf 45 jaar. Mijn ouders zijn allebei 45+ maar ik zou ze nog niet oud durven noemen. Wat is oud en wat is “te jong”. Moeilijk hoor.

Feit is dat het ons allemaal (jong of oud) aanbelangt. Als het van Open VLD (en anderen) afhangt, wordt de huidige tweede pijler versterkt, waardoor de jongere generaties en hogere inkomens hun eigen pensioen kunnen opbouwen/aanvullen. Maar dan moet nog altijd de babyboompensionering gefinancierd worden.

Vraag is wat men daarvoor zal verzinnen: pensioenen laten dalen, bijkomende staatsschuld maken, of de bittere pil doorslikken door bij de werkenden extra middelen af te romen?

In de laatste twee gevallen gaan de jongere generaties dus écht twee keer betalen: één keer voor de pensionering van de babyboomgeneratie via extra belastingen of bijdragen, en een keer voor hun eigen pensioen in de tweede pijler.

In het Pensioenplan van sp.a krijgen de jongere generaties terug wat ze nu extra bijdragen, zonder dat dit ten koste gaat van de huidige wettelijke pensioenen. Terwijl ze de pensionering van de babyboomgeneratie mee helpen te financieren, vullen ze ook hun eigen pensioen aan.

Ons Pensioenplan in uw concrete situatie nu:

U bent gepensioneerd:
We verhogen de minima en de inkomensgarantie voor ouderen, hierdoor werken we versneld alle ouderdomsarmoede weg.

U staat aan de vooravond van uw pensioen:
Op 65 verdient u rust. Maar we schrijven u niet af. Ook wie gepensioneerd is moet, mits het afsluiten van de beroepscarrière en dus de opbouw van extra pensioenrechten, onbeperkt kunnen bijverdienen.

U bent halfweg uw loopbaan:
We garanderen de toegang tot de tweede pijlercomponent. Hierdoor kunt u uw pensioen nog gevoelig aanvullen via een geïndividualiseerde opbouw van rechten zonder u zorgen te moeten maken over de (markt)risico’s die daaraan verbonden zijn.

U begint te werken:
U stapt automatisch in een herschapen pensioenlandschap. Je draagt bij aan de financiering van het pensioen van de babyboomgeneratie, maar in ruil daarvoor bouwt u nu ook geïndividualiseerde rechten op voor uw eigen oude dag.

Het is de laatste dagen nogal bon ton van politieke tegenstanders om naar aanleiding van het Pensioenplan van sp.a allerlei afleidingen omtrent onze visie op het brugpensioen te maken. Laat onderstaand een verduidelijking zijn.

Gelijkgestelde periodes zijn eigenlijk maatschappelijke afspraken over solidariteit van werkenden met wie tijdelijk inactief is. Een bruggepensioneerde is een werkloze en zit dus in een gelijkgestelde periode. Werkloosheid is “in de regel” (als bedrijven bij reorganisaties brugpensioen niet aanwenden als een perverse gouden handdruk bijvoorbeeld) geen keuze, maar tegenslag. Brugpensioen moet dus (net zoals werkloosheid) een uitzondering worden. Iedereen die werkt, draagt namelijk bij aan de welvaart van iedereen (inclusief zichzelf).

sp.a wil dus het systeem van gelijkgestelde periodes behouden maar we willen wel de huidige zwart-wit keuze tussen gelijkstelling of niet, milderen. Er moet dus over die gelijkstellingen kunnen gediscussieerd worden om zo de legitimiteit ervan in een voortdurend wijzigende socio-economische context te bewaken.

Het huidige systeem houdt solidariteit in van mensen met een langere/volledige loopbaan met mensen met een onderbroken loopbaan; ongeacht de hoogte van de opgebouwde rechten.
Een mogelijke hervorming: die 10% mensen met de hoogste pensioenen toenemend solidair maken met de laagste 90 procent. Zo bouw je solidariteit in, in functie van periodieke tegenslag of onderbreking maar ook in functie van structurele tegenslag (denk maar aan een leven lang werken aan een laag loon).

Ik wil ook nog even verwijzen naar de presentatie van Norbert De Batselier over het economisch systeem van morgen, na de financiële en economische crisis:

Opvallend: op slide 39 is het aantal voltijds bruggepensioneerden weergegeven t.o.v. het aantal oudere werkzoekenden. Het aantal bruggepensioneerden stijgt weer sinds het aantreden van de federale regeringen Verhofstadt III t.e.m. Van Rompuy en Leterme…

Bij deze ook een oproep aan Open VLD: laat ons het debat rond brugpensioen niet aanwenden om oudere werknemers te culpabiliseren zodat ondernemingen hun verantwoordelijkheid kunnen ontlopen.
Ik verwijs hieromtrent naar slide 41 van de bijgevoegde presentatie: het is zeer merkwaardig hoe weinig opleiding en training er gevolgd wordt in België; een duidelijke verantwoordelijkheid van bedrijven, me dunkt. Niet zo moeilijk om dan in te zien dat oudere werknemers die hun job verliezen moeilijk terug aan de bak geraken toch?

Zegt Bart Brinckman van De Standaard over ons Pensioenplan vandaag:

Bijgevolg hebben de critici van de SP.A het bij het verkeerde eind. De socialisten zelf gaan in hun communicatie ook niet vrijuit. De werkelijke draagwijdte van hun boodschap is namelijk niet zo populair. Maar wel degelijk realistisch. (lees het volledige artikel)

Kwestie van wat er aankomt van die communicatie natuurlijk, maar ik twijfel er niet aan dat men er in het hoofdkwartier op de Grasmarkt in Brussel rekening zal mee houden. Kern van de boodschap is evenwel dat we gelijk krijgen.

Het artikel is een aanrader omdat het enkele dingen helder formuleert:

• Jawel Pieter De Crem, CD&V en diegenen zonder verkiezingsprogramma: ons Pensioenplan is betaalbaar. Weliswaar niet onmiddellijk en iedereen zal zijn bijdrage moeten leveren (door te werken tot 65 jaar bijvoorbeeld). Het compromis met CD&V over die pensioenleeftijd is ondertussen al gevormd…
• sp.a wil dat elke oudere een inkomen boven de armoededrempel ontvangt door de Inkomensgarantie voor Ouderen op te trekken. Dit moet eerst gebeuren, kost 300 miljoen euro en is te financieren door een hervorming van de notionele interest en een heronderhandeling van het Suez-contract.
• sp.a wil de pensioenen optrekken met 5 tot 10 procent of ongeveer 200 euro per maand. Dit is enkel mogelijk door een inspanning van overheid, werkgevers en werknemers zoals Johan Vande Lanotte zondag in De Zevende Dag al zei. Voor werknemers komt het er vooral op neer dat er langer zal gewerkt moeten worden. Niet populair om dat te durven zeggen natuurlijk. Ik ben benieuwd wat de andere partijen hiervan gaan maken.

In een latere post zal ik wat preciezer formuleren hoe het met die 300 miljoen euro en die 200 euro extra per maand in elkaar zit.